"Bản chất của người" (Human Acts) của Han Kang chính là một tác phẩm đã mở ra một vết thương âm ỉ trong tâm thức, một vết thương bắt ta phải nhìn thẳng vào bóng tối của đồng loại và của chính mình. Xuyên suốt tác phẩm là một bầu không khí tang thương, u uất và đậm đặc mùi tử khí bao trùm cả sáu chương sách. Mỗi trang viết là một chứng từ bằng máu và nước mắt về phong trào dân chủ Gwangju năm 1980, nơi những tiếng thét đòi quyền sống của người dân bị dập tắt tàn bạo bởi những họng súng vũ trang, những cuộc vây bắt và những đòn tra tấn dã man từ chính quyền.
Đứng trước bức tranh hiện thực tàn khốc ấy, trước những thân xác người bị chất đống như củi khô, người ta không thể không rùng mình tự vấn: Nhân tính thực chất là gì? Nó là bản chất tự nhiên, là phần lõi bất biến của con người, hay thực chất chỉ là một thứ xa xỉ phẩm bậc nhất, một ảo tưởng mỏng manh dễ dàng bị nghiền nát dưới gót giày của bạo lực và quyền lực trên hành tinh này? Và điều quan trọng hơn cả là liệu nó có còn tồn tại hay không?
Thứ ngôn từ của những kẻ thống trị biến con người thành những quân cờ, đặt mạng sống con người trên bàn cân lợi ích. Những kẻ thờ ơ nhất với cái khổ đau của chiến tranh, những người đứng ngoài cuộc bạo tàn thường dễ dàng chấp nhận lý luận này. Họ xem sự khổ đau của đồng loại là một điều hiển nhiên, một thứ quy luật tất yếu của lịch sử. Nhưng Han Kang, đã kiên quyết viết về những con người bằng xương bằng thịt với những ước mơ, những nỗi sợ hãi và những mối ràng buộc gia đình thiêng liêng.
Việc coi sự đau khổ là hiển nhiên chính là bước đầu tiên của sự đồng lõa với cái ác. Nó biến nhân tính trở thành một thứ xa xỉ, bởi vì để duy trì nó, người ta phải dám từ bỏ sự tiện nghi của sự thờ ơ, dám đối mặt với nỗi đau của người khác như nỗi đau của chính mình. Nhìn vào lịch sử nhân loại nói chung và sự kiện Gwangju nói riêng, có những thời điểm ta buộc phải thừa luận rằng nhân tính dường như là thứ xa xỉ bậc nhất, khó sở hữu và dễ bị tổn thương nhất trên hành tinh này. Bạo lực tàn bạo có khả năng tước đoạt đi lòng tự trọng, bẻ gãy ý chí và khiến con người ta phải phản bội lại chính đồng đội, chính niềm tin của mình chỉ để đổi lấy một hơi thở. Trong hoàn cảnh đó, việc giữ lại một chút nhân tính, một chút lòng kiêu hãnh của con người trở thành một cái giá quá đắt, một sự xa xỉ.
Nhân tính trở nên xa xỉ vì nó phải đối đầu với một hệ thống phi nhân tính. Những người lính xả súng vào đám đông ở Gwangju, họ có phải là quỷ dữ không? Không, họ là những người con, người anh, người chồng trong các gia đình bình thường. Nhưng khi bước vào bộ máy chính trị vớ những cơ chế điên cuồng của nó, họ đã hòa vào cùng cái thiểu số đó để thống trị đa số. Khi cái ác nhân danh tổ chức, nhân danh luật pháp, thì tiếng nói của lương tri và nhân tính cá nhân trở nên vô cùng yếu ớt, lạc lõng.
Nhân tính có thể là một thứ xa xỉ phẩm nếu ta đo đếm nó bằng thước đo của tiền bạc, của quyền lực, của chính trị. Để sống một cuộc đời có nhân tính, người ta phải chấp nhận chịu tổn thương, phải dám đau nỗi đau của người khác và dám lên tiếng trước cái ác. Đó là một cái giá đắt. Thế nhưng, nhìn từ góc độ tiến trình văn minh của nhân loại, nhân tính chưa bao giờ là thứ xa xỉ có thể thiếu. Nó là nền tảng cốt lõi giữ cho xã hội này không sụp đổ vào hố sâu của sự dã man thú tính.
"Bản chất của người" là một khúc tưởng niệm u uất, nhưng vượt lên trên tất cả, đó là bài ca hy vọng về con người.
Đứng trước bức tranh hiện thực tàn khốc ấy, trước những thân xác người bị chất đống như củi khô, người ta không thể không rùng mình tự vấn: Nhân tính thực chất là gì? Nó là bản chất tự nhiên, là phần lõi bất biến của con người, hay thực chất chỉ là một thứ xa xỉ phẩm bậc nhất, một ảo tưởng mỏng manh dễ dàng bị nghiền nát dưới gót giày của bạo lực và quyền lực trên hành tinh này? Và điều quan trọng hơn cả là liệu nó có còn tồn tại hay không?
Thứ ngôn từ của những kẻ thống trị biến con người thành những quân cờ, đặt mạng sống con người trên bàn cân lợi ích. Những kẻ thờ ơ nhất với cái khổ đau của chiến tranh, những người đứng ngoài cuộc bạo tàn thường dễ dàng chấp nhận lý luận này. Họ xem sự khổ đau của đồng loại là một điều hiển nhiên, một thứ quy luật tất yếu của lịch sử. Nhưng Han Kang, đã kiên quyết viết về những con người bằng xương bằng thịt với những ước mơ, những nỗi sợ hãi và những mối ràng buộc gia đình thiêng liêng.
Việc coi sự đau khổ là hiển nhiên chính là bước đầu tiên của sự đồng lõa với cái ác. Nó biến nhân tính trở thành một thứ xa xỉ, bởi vì để duy trì nó, người ta phải dám từ bỏ sự tiện nghi của sự thờ ơ, dám đối mặt với nỗi đau của người khác như nỗi đau của chính mình. Nhìn vào lịch sử nhân loại nói chung và sự kiện Gwangju nói riêng, có những thời điểm ta buộc phải thừa luận rằng nhân tính dường như là thứ xa xỉ bậc nhất, khó sở hữu và dễ bị tổn thương nhất trên hành tinh này. Bạo lực tàn bạo có khả năng tước đoạt đi lòng tự trọng, bẻ gãy ý chí và khiến con người ta phải phản bội lại chính đồng đội, chính niềm tin của mình chỉ để đổi lấy một hơi thở. Trong hoàn cảnh đó, việc giữ lại một chút nhân tính, một chút lòng kiêu hãnh của con người trở thành một cái giá quá đắt, một sự xa xỉ.
Nhân tính trở nên xa xỉ vì nó phải đối đầu với một hệ thống phi nhân tính. Những người lính xả súng vào đám đông ở Gwangju, họ có phải là quỷ dữ không? Không, họ là những người con, người anh, người chồng trong các gia đình bình thường. Nhưng khi bước vào bộ máy chính trị vớ những cơ chế điên cuồng của nó, họ đã hòa vào cùng cái thiểu số đó để thống trị đa số. Khi cái ác nhân danh tổ chức, nhân danh luật pháp, thì tiếng nói của lương tri và nhân tính cá nhân trở nên vô cùng yếu ớt, lạc lõng.
Nhân tính có thể là một thứ xa xỉ phẩm nếu ta đo đếm nó bằng thước đo của tiền bạc, của quyền lực, của chính trị. Để sống một cuộc đời có nhân tính, người ta phải chấp nhận chịu tổn thương, phải dám đau nỗi đau của người khác và dám lên tiếng trước cái ác. Đó là một cái giá đắt. Thế nhưng, nhìn từ góc độ tiến trình văn minh của nhân loại, nhân tính chưa bao giờ là thứ xa xỉ có thể thiếu. Nó là nền tảng cốt lõi giữ cho xã hội này không sụp đổ vào hố sâu của sự dã man thú tính.
"Bản chất của người" là một khúc tưởng niệm u uất, nhưng vượt lên trên tất cả, đó là bài ca hy vọng về con người.
