Văn chương ra đời từ cái ngày con người cảm thấy cần phải tự biểu hiện lòng mình. “Nó đã ra đời giữa những buồn vui của loài người và nó sẽ kết bạn với loài người cho đến ngày tận thế” (Hoài Thanh). Văn học là sự cất tiếng của phần người, là những gì tốt đẹp, thiện lương và cao cả nhất của con người. Phần người trong con người không chỉ là những mặt tích cực, tốt đẹp mà còn là những nhu cầu, dục vọng mang tính nhân bản của loài người.
Đối tượng trung tâm có văn học là con người như con người được khám phá trong văn học khác với con người thực hiện thức trong các bộ môn khoa học khác. Nếu sinh học nghiên cứu cấu tạo cơ thể con người như một hệ thống các chức năng đảm bảo hoạt động sống, tâm lý học khám phá con người ở các hoạt động tâm lý, thì văn học lại khám phá con người ở các hoạt động nội tâm phức tạp. Bằng cách đi sâu khám phá thế giới tinh thần con người, văn học có thể ghi lại những nét đẹp, những nét bản chất lương thiện của con người đôi khi không bộc lộ ra bên ngoài.
Phần người trong con người là phần tốt đẹp, lương thiện của mỗi con người. Bản chất lương thiện, tốt đẹp ấy thường không dễ biểu lộ ra bên ngoài cho nên nhà văn phải thực sự có đôi mắt tin tưởng mới có thể khám phá được. Có những cái đẹp bị khuất lấp bởi vẻ ngoài xấu xí, thô kệch, lấm láp, thậm chí làm ngày trong hình hài của một cái ác. Đi đến tận cùng bản chất con người là lương thiện. Bằng cách viết về phận người trong con người và văn học cải tạo con người trong con người, chạm tới những tầng sâu nhất bên trong con người. Tuy nhiên, đôi lúc chúng ta đứng trước một câu hỏi đầy trăn trở: nhân chi sơ tính bản thiện hay là ngược lại? Trong tác phẩm kinh điển “Chúa Ruồi", William Golding đã đặt ra câu hỏi này. Nếu như con người không giữ được phần lương thiện bên trong mình, hoặc đơn giản bản chất của họ không phải là cái thiện, thì dù chỉ là trò chơi của những đứa trẻ, vườn địa đàng cũng sẽ trở thành ác mộng.
Phần người trong con người được khúc xạ qua tâm hồn, qua lý trí của nhà văn cho nên nó có sức mạnh mãnh liệt có thể xuyên thấu vào trái tim con người. Nghĩa là cái đẹp của con người một lần nữa đi qua cái đẹp của người nghệ sĩ cho nên nó có khả năng thâm nhập nhanh chóng của người đọc. Thấy bình thường cho nên đẹp đẽ, cái vốn đẹp thế lại trở nên đẹp đẽ hơn, chúng mang sức biểu cảm cao, khiến con người rung động. Đó chính là sự mãnh liệt của nghệ thuật. Khi người đọc đối diện với tác phẩm, đối diện với con người trong tác phẩm cũng chính là đối diện với bản chất con ngư
ời mình.
Đối tượng trung tâm có văn học là con người như con người được khám phá trong văn học khác với con người thực hiện thức trong các bộ môn khoa học khác. Nếu sinh học nghiên cứu cấu tạo cơ thể con người như một hệ thống các chức năng đảm bảo hoạt động sống, tâm lý học khám phá con người ở các hoạt động tâm lý, thì văn học lại khám phá con người ở các hoạt động nội tâm phức tạp. Bằng cách đi sâu khám phá thế giới tinh thần con người, văn học có thể ghi lại những nét đẹp, những nét bản chất lương thiện của con người đôi khi không bộc lộ ra bên ngoài.
Phần người trong con người là phần tốt đẹp, lương thiện của mỗi con người. Bản chất lương thiện, tốt đẹp ấy thường không dễ biểu lộ ra bên ngoài cho nên nhà văn phải thực sự có đôi mắt tin tưởng mới có thể khám phá được. Có những cái đẹp bị khuất lấp bởi vẻ ngoài xấu xí, thô kệch, lấm láp, thậm chí làm ngày trong hình hài của một cái ác. Đi đến tận cùng bản chất con người là lương thiện. Bằng cách viết về phận người trong con người và văn học cải tạo con người trong con người, chạm tới những tầng sâu nhất bên trong con người. Tuy nhiên, đôi lúc chúng ta đứng trước một câu hỏi đầy trăn trở: nhân chi sơ tính bản thiện hay là ngược lại? Trong tác phẩm kinh điển “Chúa Ruồi", William Golding đã đặt ra câu hỏi này. Nếu như con người không giữ được phần lương thiện bên trong mình, hoặc đơn giản bản chất của họ không phải là cái thiện, thì dù chỉ là trò chơi của những đứa trẻ, vườn địa đàng cũng sẽ trở thành ác mộng.
Phần người trong con người được khúc xạ qua tâm hồn, qua lý trí của nhà văn cho nên nó có sức mạnh mãnh liệt có thể xuyên thấu vào trái tim con người. Nghĩa là cái đẹp của con người một lần nữa đi qua cái đẹp của người nghệ sĩ cho nên nó có khả năng thâm nhập nhanh chóng của người đọc. Thấy bình thường cho nên đẹp đẽ, cái vốn đẹp thế lại trở nên đẹp đẽ hơn, chúng mang sức biểu cảm cao, khiến con người rung động. Đó chính là sự mãnh liệt của nghệ thuật. Khi người đọc đối diện với tác phẩm, đối diện với con người trong tác phẩm cũng chính là đối diện với bản chất con ngư
ời mình.
